Kategoria: Informacje

Stanisław Nożyński

Stanisław Nożyński

Prezentujemy sylwetkę prezesa cywilnego Komitetu Narodowego w Tarnowie, który 31 października 1918 r.  około godziny 8 rano przejął oficjalnie władzę cywilną nad miastem i okolicą. Następnie administracja przekazana została w ręce komisarza wyznaczonego przez Polską Komisję Likwidacyjną. Stanisław Nożyński URZĘDNIK PAŃSTWOWY, BANKOWIEC ur. 25 listopada 1898 r. w Wojniczu – zm. 20 marca 1969 r. Syn Andrzeja, kolejarza urodzonego w 1864 r. w Wojniczu. Nie są znane miejsca jego nauki. Ok. 1915 r. związał się w Tarnowie z rodziną Sanguszków, u…

Czytaj więcej Czytaj więcej

Wincenty Szymborski

Wincenty Szymborski

Warto pamiętać, że wśród „Pierwszych Niepodległych” pod Tatrami był ojciec przyszłej polskiej noblistki … WINCENTY  WŁADYSŁAW SZYMBORSKI Administrator, społecznik, polityk (ur. 5 kwietnia 1870 w Czartkach Wielkich – zm. 9 września 1936 w Krakowie)   Syn Antoniego Szymborskiego, podróżnika, powstańca wielkopolskiego (1848) i styczniowego. Absolwent Męskiego Gimnazjum Klasycznego w Kaliszu. W latach 1904–1926 zarządca dóbr hrabiego Władysława Zamoyskiego, do 1922 dóbr zakopiańskich a od 1923 majętności w Kórniku pod Poznaniem. Sfinalizował prace nad aktem donacyjnym Zamoyskich i stworzeniem Fundacji „Zakłady…

Czytaj więcej Czytaj więcej

Karol Kawęcki

Karol Kawęcki

Prezentujemy sylwetkę dowódcy Straży Studenckiej POW w Tarnowie, zrzeszającej jesienią 1918 r. starszą młodzież gimnazjalną i pozagimnazjalną Tarnowa, szkoloną przez i działającą pod egidą Polskiej Organizacji Wojskowej. To on i jego podkomendni około północy z 30 na 31 października, współdziałając z harcerzami z Pogotowia Narodowego, zaczęli rozbrajać na tarnowskim dworcu PKP, a potem na ulicach miasta austriackich żołnierzy.

Jerzy Braun

Jerzy Braun

JERZY BRONISŁAW BRAUN HARCERZ, PISARZ, FILOZOF, POLITYK ur. 1 września 1901 r. w Dąbrowie Tarnowskiej – zm. 17 października 1975 r. w Rzymie. Syn Karola, notariusza, działacza TG „Sokół” oraz Henryki z d. Miller, instruktorki harcerskiej. Wraz z braćmi: Kazimierzem (1899) i Juliuszem (1904) – uczeń II Gimnazjum w Tarnowie, gdzie należał a potem był drużynowym (1917-18) III Drużyny Harcerzy im. M. Wołodyjowskiego a w 1919 komendantem Hufca Harcerzy (po nim- Juliusz). Wydawał miesięcznik „Czuwaj”. Jesienią 1918 brał czynny udział…

Czytaj więcej Czytaj więcej

Wincenty Witos

Wincenty Witos

  Jeden z Ojców Niepodległości. Przywódca masowego ruchu ludowego w Galicji, który swoim – niekwestionowanym nie tylko wśród ludu –  autorytetem jednoznacznie i konsekwentnie wspierał dążenia niepodległościowe, ale też zjednoczenie  wszystkich  ziem polskich. Lider powstałej 28 października 1918 r. w Krakowie, Polskiej Komisji Likwidacyjnej, pełniącej rolę przedstawicielstwa centralnej władzy niepodległego już państwa polskiego na ziemiach likwidowanego właśnie zaboru austriackiego. PKL powołana została w opozycji do Rady Regencyjnej w Warszawie, opanowanej przez  środowiska konserwatywne i monarchistyczne.  

Zwiastun promocyjny filmu pełnometrażowego (spot)

Zwiastun promocyjny filmu pełnometrażowego (spot)

Zachęcamy do obejrzenia (i wysłuchania) troszkę nietypowego zwiastuna przygotowywanego przez nas  pełnometrażowego filmu dokumentalnego, pierwszego z realizowanych w ramach monumentalnego  tryptyku  zatytułowanego „Pierwsi Niepodlegli czyli listopad zaczął się w październiku”.  Już w najbliższy piątek 19 X, w dniu setnej rocznicy pierwszego posiedzenia Rady Narodowej Księstwa Cieszyńskiego, przed jubileuszowym koncertem w Teatrze im. A. Mickiewicza z pierwszymi efektami naszych prac nad tym obrazem będą mogli się zapoznać mieszkańcy Cieszyna (początek o godzinie 18:00). Pierwszą wersję  filmu („Pierwsi Zniewoleni”)   zaprezentujemy natomiast  29 października (poniedziałek) o godz….

Czytaj więcej Czytaj więcej

Czy Nowy Sącz pierwszy podporządkował się rządowi w Warszawie ?

Czy Nowy Sącz pierwszy podporządkował się rządowi w Warszawie ?

Wśród entuzjastycznych reakcji na manifest Rady Regencyjnej z 7 X, które falą przelewały się przez cały kraj,  nie da się nie docenić wagi uchwały podjętej 9 X 1918 r. przez Radę Miejską Nowego Sącza, która „z powodu proklamacji wolnej i zjednoczonej Polski” postanowiła nadać do Rady Regencyjnej „telegram hołdowniczy”. Jest to pierwszy (chronologicznie) znany nam akt poddania się władzy w Warszawie przez którykolwiek z samorządów w Galicji, która  znajdowała się poza obszarem Królestwa Polskiego, czyli obszarem jurysdykcji regentów. Co ciekawe, sądecki…

Czytaj więcej Czytaj więcej

Kolejne filmy o „Pierwszych Niepodległych”

Kolejne filmy o „Pierwszych Niepodległych”

Cykl internetowych premier krótkich filmów – notacji i impresji, poświęconych najaktywniejszym uczestnikom pionierskiego procesu odradzania Rzeczypospolitej na południu kraju, wchodzi w kolejną fazę. Dzięki współpracy  z Urzędem Miasta Cieszyna, Urzędem Miasta Nowego Sącza, a także Muzeum Śląska Cieszyńskiego, Książnicą Cieszyńską i Muzeum Okręgowym w Nowym Sączu oraz oddziałem sądeckim Polskiego Towarzystwa Historycznego powstają dwie kolejne serie krótkometrażowych obrazów o pionierach Niepodległej na Nadolziu i na Sądecczyźnie.  Wraz z gotowymi już i realizowanymi w innych miastach produkcjami, do końca 2018 roku powstanie  łącznie minimum 35 filmów…

Czytaj więcej Czytaj więcej

Pokazy filmów krótkometrażowych z naszej serii

Pokazy filmów krótkometrażowych z naszej serii

W najbliższych dniach i tygodniach prapremierowe seanse filmów krótkometrażowych z naszego cyklu  i spotkania z twórcami czekają nas w Cieszynie, Tarnowie i Nowym Sączu. Najwcześniej, bo już w piątek 25 maja wieczorem, w trakcie Nocy Muzeów kilka filmów o bohaterach pierwszych chwil niepodległości na Nadolziu będzie można zobaczyć w Książnicy Cieszyńskiej (w godzinach 19:00-24:00). Następnie, 29 maja (wtorek) o godz. 18:00 zapraszamy do Klubu Inteligencji Katolickiej w Tarnowie (Rynek 24). W sobotę 2 czerwca, po uroczystości odsłonięcia tablicy poświęconej Gabrielowi…

Czytaj więcej Czytaj więcej

Sto lat temu powołano organizację „Wolność”

Sto lat temu powołano organizację „Wolność”

Dokładnie sto lat temu, 25 kwietnia 1918 roku w mieszkaniu por. Wawrzyńca Typrowicza przy ul. Grabowskiego 5 w Krakowie odbyła się narada z udziałem komendanta głównego Polskiej Organizacji Wojskowej płk Edwarda Rydza ps. Śmigły oraz polskich oficerów c.k. armii – konspiratorów tajnej organizacji niepodległościowej, której podczas tego spotkania nadano kryptonim „Wolność”. Spiskowcy z tej organizacji jesienią tego samego roku walnie przyczynili się do skutecznego przeprowadzenia bezkrwawych, zwycięskich przewrotów w miastach, które były siedzibą wielu ważnych galicyjskich garnizonów (Tarnów, Nowy Sącz, Bochnia…

Czytaj więcej Czytaj więcej

Visit Us On TwitterVisit Us On FacebookVisit Us On Youtube